Home / Kennisbank / Kiezen wat je niet doet: De vergeten strategie voor schaalbare groei
Kennisbank

Kiezen wat je niet doet: De vergeten strategie voor schaalbare groei

In een wereld waarin mogelijkheden eindeloos lijken, blijkt de kunst van het weglaten misschien wel de krachtigste strategie voor duurzame groei. Ervaren ondernemers en directeuren staan voortdurend voor keuzes: nieuwe markten betreden, producten uitbreiden, innovaties omarmen. Maar de echte doorbraak komt niet van méér doen, maar van strategisch kiezen wat je níet doet. Deze focusstrategie vormt de ruggengraat van uitzonderlijk leiderschap en schaalbare bedrijfsgroei.

Waar veel ondernemers zich verliezen in het jagen op elke kans, creëren wijze leiders helderheid door bewust grenzen te stellen. Ze begrijpen dat échte groei ontstaat uit focus, niet uit versnippering. Deze strategie van weglaten vereist moed, discipline en een diep begrip van wat jouw organisatie werkelijk uitblinkt. Het is de kracht om “nee” te zeggen tegen verleidelijke mogelijkheden, zodat je “ja” kunt zeggen tegen wat er echt toe doet.

De kracht van focus: Waarom minder meer is

De moderne zakelijke wereld bombardeert leiders met eindeloze mogelijkheden. Elke dag ontstaan nieuwe technologieën, marktkansen en bedrijfsmodellen. Het lijkt logisch om zoveel mogelijk van deze kansen te grijpen. Toch bewijst de praktijk het tegendeel: organisaties die alles willen zijn voor iedereen, worden nergens echt goed in.

Een focusstrategie draait om het maken van bewuste keuzes over waar je wél en waar je níet je energie in steekt. Dit betekent dat je bewust afziet van bepaalde klanten, markten of productlijnen, ook al lijken ze aantrekkelijk. Deze discipline creëert ruimte voor excellentie in de gebieden waar je wel voor kiest.

“Strategie gaat niet over wat je gaat doen, maar over wat je laat liggen. Echte leiders durven kansen los te laten om groter te worden in wat ze het beste doen.”

Organisaties die deze strategie van weglaten omarmen, ervaren meerdere voordelen. Ten eerste ontstaat er duidelijkheid voor het hele team over prioriteiten en doelstellingen. Medewerkers hoeven niet meer te gissen wat belangrijk is; de focus spreekt voor zich. Ten tweede kunnen middelen, tijd en expertise volledig worden ingezet op de gekozen speerpunten, wat tot diepere specialisatie en hogere kwaliteit leidt.

Daarnaast vermindert een focusstrategie de complexiteit binnen de organisatie aanzienlijk. Minder verschillende processen, systemen en werkwijzen betekent minder overhead en meer efficiëntie. Teams kunnen zich ontwikkelen tot ware specialisten in hun vakgebied, wat de concurrentiepositie versterkt.

💡 Kernpunt: Focus is geen beperking, maar een strategische keuze die uitzonderlijke resultaten mogelijk maakt. Door bewust te kiezen wat je níet doet, creëer je ruimte voor excellentie in wat je wél doet.

Strategische helderheid: Het fundament van wijze keuzes

Het ontwikkelen van een effectieve strategie van weglaten begint met kristalhelder inzicht in je organisatie. Dit vraagt om eerlijke zelfreflectie: waar blinkt jullie bedrijf werkelijk in uit? Wat maakt jullie uniek in de markt? En misschien nog belangrijker: waar zijn jullie middelmatig of zelfs zwak?

Deze strategische helderheid ontstaat niet in een middag brainstormen, maar door systematisch onderzoek naar je kerncompetenties, marktpositie en concurrentievoordelen. Het vereist moed om eerlijk te erkennen waar je bedrijf niet de beste is. Alleen vanuit deze eerlijke analyse kun je weloverwogen besluiten nemen over wat je gaat loslaten.

Een krachtige methode om deze helderheid te verkrijgen is het in kaart brengen van alle activiteiten, producten en diensten van je organisatie. Beoordeel elk element op basis van drie criteria: winstgevendheid, strategische waarde en je concurrentiepositie. Activiteiten die laag scoren op alle drie de punten, zijn kandidaten voor eliminatie.

Maar strategische helderheid gaat verder dan alleen cijfers en analyses. Het vraagt ook om visie op de toekomst: waar wil je organisatie over vijf of tien jaar staan? Welke trends en ontwikkelingen gaan de markt vormgeven? Deze langetermijnvisie helpt bij het maken van keuzes die vandaag misschien pijn doen, maar morgen hun waarde bewijzen.

Het is essentieel om deze strategische helderheid te delen met het hele leiderschapsteam. Alleen wanneer alle sleutelspelers dezelfde focus delen, kunnen moeilijke beslissingen over weglaten daadwerkelijk worden uitgevoerd. Dit vereist open discussie, mogelijk ongemakkelijke gesprekken en het durven benoemen van heilige huisjes die misschien ter discussie staan.

De discipline van weglaten in de praktijk

Het implementeren van een focusstrategie vereist meer dan goede bedoelingen; het vraagt om strikte discipline en concrete actie. Veel ondernemers begrijpen het belang van focus intellectueel, maar worstelen met de praktische uitvoering. Het loslaten van bestaande activiteiten, klanten of producten voelt vaak als het opgeven van potentiële omzet.

Deze discipline van weglaten begint bij het creëren van duidelijke criteria voor besluitvorming. Ontwikkel specifieke parameters die bepalen of een kans, project of activiteit wel of niet past bij je strategie. Deze criteria moeten concreet en meetbaar zijn, zodat emotionele overwegingen de objectieve analyse niet kunnen vertroebelen.

Een effectieve aanpak is het instellen van reguliere strategische evaluaties waarin alle lopende activiteiten kritisch worden beoordeeld. Stel bijvoorbeeld elk kwartaal de vraag: als we dit project vandaag opnieuw zouden starten, zouden we er dan voor kiezen? Als het antwoord “nee” is, is het tijd om te stoppen, ongeacht de reeds geïnvesteerde tijd of middelen.

“Echte strategische moed toon je niet door nieuwe dingen te beginnen, maar door bestaande zaken stop te zetten die niet langer bijdragen aan je kernstrategie.”

Het weglaten van klanten kan bijzonder moeilijk zijn, vooral wanneer deze nog steeds omzet genereren. Toch is dit vaak noodzakelijk voor gezonde groei. Klanten die niet passen bij je ideale profiel, die onevenredig veel middelen vergen of die je van je koers afbrengen, kunnen beter worden overgedragen aan concurrenten die wel bij hen passen.

Productlijnen die ooit belangrijk waren maar nu marginale bijdragen leveren, zijn vaak de moeilijkste om los te laten. Er hangt geschiedenis aan, misschien zelfs emotionele waarde. Maar het vasthouden aan verouderde producten versnippert je focus en belemmert innovatie in je kerngebieden.

💡 Kernpunt: Discipline bij het weglaten betekent durven stoppen met activiteiten die “oké” zijn, om ruimte te maken voor activiteiten die “uitstekend” kunnen worden.

Van versnippering naar krachtige focus

Veel organisaties lijden onder wat we zouden kunnen noemen “strategische versnippering”; ze doen te veel verschillende dingen zonder ergens echt uit te blinken. Deze versnippering ontstaat meestal geleidelijk: een interessante kans hier, een nieuwe markt daar, een innovatief product elders. Voordat je het weet, is je organisatie een allegaartje geworden zonder duidelijke identiteit.

Het ombuigen van versnippering naar krachtige focus is een transformatieproces dat tijd en volharding vereist. Het begint met het maken van moeilijke keuzes over wat blijft en wat gaat. Deze keuzes kunnen pijnlijk zijn, vooral wanneer het activiteiten betreft die ooit succesvol waren of die door bepaalde teamleden als belangrijk worden gezien.

Een effectieve methode is het identificeren van je “kernring”; die activiteiten waarin je bedrijf werkelijk uitmunt en die de basis vormen voor duurzaam concurrentievoordeel. Alles wat niet tot deze kernring behoort, wordt kritisch geëvalueerd en mogelijk geëlimineerd. Dit proces vereist moed, omdat het betekent dat je bewust afstand neemt van potentiële inkomstenbronnen.

De overgang naar focus brengt vaak weerstand met zich mee, zowel intern als extern. Medewerkers kunnen bezorgd zijn over hun baan als hun werkgebied wordt afgestoten. Klanten kunnen teleurgesteld zijn als bepaalde diensten worden stopgezet. Investeerders kunnen vraagtekens zetten bij het “verkleinen” van het bedrijf. Sterk leiderschap is essentieel om deze weerstand te overwinnen en het grotere plaatje uit te leggen.

Communicatie is cruciaal tijdens dit proces. Leg helder uit waarom bepaalde keuzes worden gemaakt, hoe deze bijdragen aan de langetermijnstrategie en wat de voordelen zijn voor alle betrokkenen. Transparantie over de strategie van weglaten helpt om begrip en steun te creëren voor moeilijke beslissingen.

De strategische voordelen van bewust weglaten

Organisaties die de discipline van weglaten omarmen, ontdekken al snel waarom deze strategie zo krachtig is. Ten eerste ontstaat er ruimte voor diepe specialisatie. In plaats van oppervlakkig goed te zijn in veel dingen, kunnen teams excelleren in hun kernvaardigheden. Deze specialisatie leidt tot hogere kwaliteit, snellere innovatie en sterkere concurrentiepositie.

Een tweede voordeel is de verhoogde efficiëntie. Minder verschillende processen, systemen en werkwijzen betekent minder overhead en complexiteit. Middelen kunnen geconcentreerd worden ingezet waar ze de grootste impact hebben. Dit leidt niet alleen tot kostenbesparing, maar ook tot snellere besluitvorming en implementatie.

Daarnaast verbetert een focusstrategie de merkpositionering aanzienlijk. Klanten en prospects krijgen een helderder beeld van waar jullie voor staan en wat ze van jullie kunnen verwachten. In plaats van een bedrijf dat “van alles doet”, worden jullie gezien als specialisten in jullie kerngebied. Deze positionering maakt het gemakkelijker om premiumprijzen te vragen en de juiste klanten aan te trekken.

Voor het personeel betekent focus meer duidelijkheid over prioriteiten en doelstellingen. Medewerkers hoeven niet meer te gissen wat belangrijk is; de strategie spreekt voor zich. Dit leidt tot hogere betrokkenheid, minder stress en betere prestaties. Teams kunnen zich ontwikkelen tot echte experts in hun vakgebied.

Ten slotte creëert een focusstrategie ruimte voor echte innovatie. In plaats van oppervlakkig mee te gaan met elke trend, kunnen organisaties diep investeren in innovatie binnen hun kerngebied. Deze gerichte innovatie leidt tot doorbraken die niet mogelijk zouden zijn geweest bij een verspreide aanpak.

Leiderschap door bewuste keuzes

Het implementeren van een succesvolle strategie van weglaten vereist uitzonderlijk leiderschap. Het vraagt om moed om populaire initiatieven stop te zetten, discipline om vol te houden bij moeilijke beslissingen en visie om de langetermijnvoordelen te zien van kortetermijnopofferingen.

Echte leiders begrijpen dat hun rol niet is om elke mogelijkheid na te jagen, maar om de juiste keuzes te maken voor duurzame groei. Ze durven “nee” te zeggen tegen verleidelijke kansen die niet passen bij de kernstrategie. Ze nemen de verantwoordelijkheid voor moeilijke beslissingen en communiceren helder waarom deze noodzakelijk zijn.

Deze vorm van leiderschap vraagt om strategische moed: de bereidheid om bestaande successen op te geven voor toekomstige groei. Het betekent durven stoppen met activiteiten die nog steeds geld opleveren, maar niet langer passen bij de gewenste richting. Het vereist het vermogen om weerstand te weerstaan en vol te houden bij een koers die niet altijd wordt begrepen.

Tegelijkertijd moeten leiders hun teams meenemen in deze transformatie. Ze moeten inspireren en uitleggen waarom focus essentieel is voor succes. Ze moeten vertrouwen creëren in de nieuwe strategie, ook wanneer de resultaten nog niet zichtbaar zijn. Dit vraagt om authentiek leiderschap dat zowel vastberaden als empathisch is.

De strategie van weglaten transformeert niet alleen organisaties, maar ook de leiders die haar implementeren. Het ontwikkelt strategisch denkvermogen, besluitvaardigheid en de moed om moeilijke keuzes te maken. Deze vaardigheden zijn essentieel voor leiders die hun organisatie willen laten groeien van succesvol naar uitzonderlijk.

Kiezen wat je níet doet is geen teken van beperking, maar van strategische wijsheid. Het is de erkenning dat echte groei ontstaat uit focus, niet uit versnippering. Voor ondernemers en directeuren die hun organisatie naar het volgende niveau willen tillen, is het omarmen van deze discipline van weglaten niet optioneel; het is essentieel voor duurzaam succes en schaalbare groei.

Veelgestelde vragen over kiezen wat je níet doet: de vergeten strategie voor schaalbare groei

Wat is een focusstrategie en hoe verschilt deze van andere groeimethoden?

Een focusstrategie is het bewust kiezen om bepaalde activiteiten, markten of klanten níet te bedienen om je volledig te concentreren op wat je het beste doet. In tegenstelling tot groeistrategieën die zich richten op meer doen, gaat focusstrategie over minder maar beter doen, wat leidt tot hogere winstmarges en sterkere marktposities.

Waarom is kiezen wat je niet doet zo belangrijk voor bedrijfsgroei?

Door bewust te kiezen wat je niet doet, voorkom je versnippering van je middelen en aandacht. Dit stelt je in staat om uit te blinken in je kernactiviteiten, betere resultaten te behalen en een sterkere concurrentiepositie op te bouwen. Bedrijven die alles proberen te doen, worden vaak nergens echt goed in.

Hoe bepaal ik wat ik wel en niet moet doen in mijn bedrijfsstrategie?

Start met het identificeren van je kerncompetenties en meest winstgevende activiteiten. Analyseer welke klanten, producten of diensten het meeste waarde opleveren. Alles wat niet direct bijdraagt aan je hoofddoelstelling of waar je geen concurrentievoordeel hebt, kun je overwegen weg te laten of uit te besteden.

Kan de strategie van weglaten ook worden toegepast in kleine bedrijven?

Ja, juist voor kleine bedrijven is de strategie van weglaten cruciaal omdat zij beperkte middelen hebben. Door zich te focussen op een nichemarkt of specifieke doelgroep kunnen zij concurreren met veel grotere spelers. Kleine bedrijven die proberen alles voor iedereen te zijn, verdunnen hun impact en middelen.

Wat zijn de grootste risico’s bij het toepassen van een focusstrategie?

Het grootste risico is dat je te smal wordt en afhankelijk wordt van één markt of klantensegment. Ook kun je kansen mislopen door te rigide vast te houden aan je focus. Het is belangrijk om regelmatig je strategie te evalueren en flexibel te blijven binnen je gekozen focus.

Hoe meet ik het succes van mijn focusstrategie?

Meet het succes door te kijken naar winstmarges per product/dienst, klanttevredenheid in je focusgebied, marktaandeel binnen je niche en operationele efficiëntie. Ook de groei van je expertise en reputatie op je specialisatiegebied zijn belangrijke succesindicatoren voor een effectieve focusstrategie.

Wanneer is het tijd om mijn focus aan te passen of uit te breiden?

Overweeg aanpassing wanneer je markt verzadigd raakt, de vraag structureel afneemt, of wanneer je dominantie hebt bereikt in je huidige focus. Ook als je kerncompetenties evolueren of nieuwe technologieën je specialisatie bedreigen, kan het tijd zijn voor strategische aanpassing. Doe dit geleidelijk en gecontroleerd.

← Terug naar kennisbank

Plan nu je impactcall

Dit artikel is geschreven door Edwin Webster, oprichter van SIET! LEIDERSCHAP. Edwin begeleidt al jarenlang ondernemers, directeuren en managers op topniveau in leiderschapstransformatie, met een sterke focus op verantwoordelijkheid, bewustzijn en duurzame impact.

Neem contact op